Karol Śliwka
(1932–2018)

Artysta grafik, twórca znaków firmowych, plakatów, znaczków pocztowych i opakowań.

Urodził się w Harbutowicach w Małopolsce. Musiał zmagać się z przeciwnościami losu: jako dziecko w wypadku stracił oko, jego rodzice żyli w niedostatku, a ojciec nie akceptował zainteresowań artystycznych syna i chciał wymusić na nim przejęcie gospodarstwa rolnego. Jednak pasja do sztuki Karola Śliwki była silniejsza. Kształcił się w Szkole Malarstwa, Rzeźby i Grafiki oraz Państwowym Liceum Technik Plastycznych w Bielsku-Białej, a później w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie (dyplom w 1959 r.). Debiutował zawodowo w 1957 po wygraniu konkursu na projekt opakowania papierosów „Syrena”. We współpracy z „Pracowniami Sztuk Plastycznych” tworzył projekty graficzne – od opakowań i plakatów po znaczki pocztowe – jednak do historii przeszedł jako twórca ikonicznych logotypów dla wielu instytucji, m.in. Polskiej Kasy Oszczędnościowej, Wydawnictw Szkolnych i Pedagogicznych (WSiP), Domu Towarowego Smyk czy Instytutu Matki i Dziecka.

W latach 60., 70. i 80. XX w. był doradcą artystycznym w Zakładzie Projektowania Opakowań Spółdzielni „Znak”  i zasiadał w wielu komisjach artystycznych, m.in. w Komisji Etyki Opakowań przy Ministerstwie Przemysłu Lekkiego, Komisji Opakowań przy Zarządzie Głównym Związku Polskich Artystów Plastyków i Ministerstwie Kultury i Sztuki.

Karol Śliwka był laureatem ponad 100 nagród nagród i wyróżnień w konkursach projektowych na znaki graficzne , opakowania czy plakaty. Jego prace wypełniały Polskę epoki PRL-u i definiowały wizualny krajobraz kraju. Stworzył ponad 400 znaków graficznych (logotypów), które były powszechnie znane w polskich domach, instytucjach i zakładach pracy. Znaki Śliwki do dzisiaj funkcjonują w przestrzeni publicznej, a twórczość artysty inspiruje kolejne pokolenie grafików. W prestiżowej publikacji wydanej w 2015 roku przez Taschen pt. „Logo Modernism” J. Müllera i J. Wiedemanna, Karol Śliwka znalazł się wśród ośmiu najwybitniejszych twórców znaków graficznych.

Przez 60 lat artysta mieszkał i pracował w Warszawie. Prowadził zwyczajne, pełne regularności i dyscypliny życie. W małym mieszkaniu w bloku, otoczony rodziną, codziennie przelewał swoje idee na papier. Nie promował swojej osoby, nie osiągał wielkich profitów finansowych. Żył niejako w cieniu swoich prac, uważał się bardziej za rzemieślnika niż za artystę. Zwykł mawiać: „Moje prace nie wiszą w galeriach. One są na ulicy, w mieszkaniach, w biurach, w urzędach”. Karol Śliwka z pasją dokumentował swoje życie twórcze i rodzinne nagrywając filmy. 12 października 2025 r. miał premierę dokumentalny film w reżyserii Urszuli Morgi i Bartosza Mikołajczyka pod tytułem „Znaki Pana Śliwki”, którego częścią są prywatne amatorskie filmy artysty.

W ostatnich latach życia Karol Śliwka postanowił wrócić na Śląsk Cieszyński, gdzie spędził młode lata. Zmarł 10 września 2018 r. w Cieszynie i został pochowany na cmentarzu ewangelickim w Skoczowie.

Oprac. na podstawie pl.wikipedia.org
Ilustracje domena publiczna