Szwedzki teolog, arcybiskup, laureat pokojowej Nagrody Nobla. Uważany jest za jednego z najważniejszych chrześcijańskich myślicieli XX wieku. Söderblom urodził się jako Lars Olaf Jonathan Söderblom w Trönö w regionie Hälsingland. Jego rodzicami byli Sophia Söderblom i jej mąż, pastor Jonas Söderblom. Imię, którego ostatecznie używał, było zdrobnieniem jego trzeciego imienia z dokumentów.
Wychowanie w tradycji religijnej silnie wpływało na zainteresowania intelektualne Nathana od najmłodszych lat. Ukończył studia na Uniwersytecie w Uppsali, z wyróżnieniem. W kręgach akademickich ceniono go nie tylko za szczególny intelekt oraz talent do poznawania języków nowożytnych i klasycznych, budził też sympatię jako charyzmatyczny i przekonujący mówca. Po ukończeniu pierwszego stopnia studiów kontynuował kształcenie w dziedzinach teologii i religioznawstwa.
Ordynację otrzymał w roku 1893 i przez pewien czas pełnił funkcję kapelana w szpitalu psychiatrycznym w Uppsali. W latach 1894-1901 przebywał w Paryżu, gdzie został duszpasterzem parafii szwedzkiej, przy okazji kontynuował studia doktorskie na Sorbonie. Doświadczenia ze stolicy Francji otworzyło go na spotkania z uczonymi i artystami z całej Europy. Jednym z nich był sam Alfred Nobel, któremu Söderblom po śmierci w 1897 roku odprawił nabożeństwo żałobne.
Po powrocie do Szwecji, Söderblom zajmował się wykładaniem teologii i historii religii na Uniwersytecie w Uppsali. W tym samym czasie badał i opisywał zagadnienia psychologii religijnej, filozofii religii oraz relacje między różnymi tradycjami religijnymi. Jego aktywność naukowa znacznie przyczyniła się do rozwoju dziedziny.
W roku 1914 Söderblom został wybrany na arcybiskupa Uppsali, obejmując jednocześnie najważniejsze w kraju stanowisko duchowne, prymasa Kościoła szwedzkiego. Wybór ten był zaskakujący, król bowiem dotychczas wskazywał na tę posadę biskupów o poglądach bardziej konserwatywnych. Tym, co wyróżniało Söderbloma na ich tle, było nowatorskie podejście do idei ekumenizmu – dążenia do jedności między różnymi odłamami chrześcijaństwa. Wierzył on, że to właśnie zjednoczenie chrześcijan jest kluczem do osiągnięcia pokoju między narodami. Jego idea polegała na utworzeniu kościoła, który nie jest tylko organizacją narodową, lecz stanowi most łączący chrześcijan z całej Europy, postulując solidarność, zgodę i miłość.
Przykładem jego pracy ekumenicznej była Uniwersalna Konferencja Chrześcijańska o Życiu i Dziele (Universal Christian Conference on Life and Work), która odbyła się w 1925 roku w Sztokholmie. Wzięło w niej udział ponad 600 delegatów z kościołów protestanckich i prawosławnych z 37 krajów. Jego działalność promowała współpracę międzynarodową i przeciwdziałała podziałom powstałym w okresie I wojny światowej.
Za swoje zasługi Nathan Söderblom został uhonorowany pokojową Nagrodą Nobla w roku 1930, „za promowanie jedności chrześcijańskiej i pomoc w tworzeniu nowego sposobu myślenia niezbędnego, aby pokój między narodami stał się rzeczywistością”. Był pierwszym duchownym w historii, który dostąpił tego zaszczytu.
12 lipca 1931 roku, zaledwie rok po otrzymaniu Nagrody, zmarł w Uppsali.
Tekst: Nina Kordalska
Opracowano na podstawie: Sundkler, Bengt G.M. (2023) „Nathan Söderblom. His Life and Work”. Cambridge: James Clarke & Co.
Ilustracje: Domena publiczna